Piotruś Pan w „11 KOBIET …”
„– Joanna non stop powtarzała mi, że Marcin to Piotruś Pan i dziwkarz, że jestem jego głównym portem, ale portów pośrednich ma mnóstwo.”
Trzeci rozdział z cyklu „Anna”, strona 30, II część tomu „Czerwiec”
Tak Anna słowami swojej najbliższej przyjaciółki określiła swojego byłego partnera. Niewątpliwie przemawiała przez nią gorycz i złość, bo doznała zdrady. Z jej opowieści o nim można by, niezależnie od jej ostro negatywnego zabarwienia emocjonalnego, stwierdzić, że jej przyjaciółka miała rację. Treścią i codziennością jego życia były niemal wyłącznie taniec oraz kobiety i nic więcej. Stwierdzenie, że cechował go syndrom Piotrusia Pana nie mijałoby się z prawdą.
Syndrom Piotrusia Pana
Zanim przedstawię definicje syndromu Piotrusia Pana, to przekornie stwierdzę, że w każdym mężczyźnie, a nawet w każdym człowieku, czyli i kobiecie jest mniejszy lub większy pierwiastek dziecka, niezależnie ile mają lat. A jeżeli go nie ma lub jest całkowicie śladowy to znaczy, że niezależnie od wieku w jakim są, są zgrzybiałymi, ponurymi starcami.
Syndrom Piotrusia Pana lub Kompleks Piotrusia Pana to postawa charakteryzująca się ucieczką od dorosłości, brakiem dojrzałości, unikaniem zobowiązań i odpowiedzialności.
Termin dotyczy tylko i wyłącznie mężczyzn. W przypadku kobiet mówi się o „syndromie wiecznej dziewczynki”.
Piotruś Pan to osoba żądna przygód, niedojrzała, marzycielska, skupiona na sobie, niezdolna do budowania trwałych więzi, oczekująca od partnera lub partnerki postawy rodzicielskiej (opiekuńczej, pobłażliwej, niewymagającej).
Określenie syndromu Piotrusia Pana nawiązuje do tytułowego bohatera książki Jamesa Matthew Barriego Peter Pan z 1904 roku.
Objawy syndromu Piotrusia Pana:
- Unikanie odpowiedzialności: i obowiązków, np. w pracy czy obowiązkach domowych.
- Niedojrzałość emocjonalna i brak rozwoju psychicznego, który zatrzymał się na etapie dzieciństwa.
- Powierzchowne relacje, w których oczekuje się od partnerki postawy rodzicielskiej lub postawy opiekuna.
- Skupienie na własnych potrzebach: i pragnieniu zabawy, bez uwzględniania problemów dnia codziennego.
- Ucieczka od rzeczywistości: w świat fantazji, gier, hobby lub social mediów.
- Trudności w budowaniu trwałych więzi .
- Brak myślenia o przyszłości.
- Życie chwilą.
- Nieumiejętność przyznania się do błędu.
- Nadmierna troska o swój wygląd, narcyzm.
- Brak przejmowania się problemami innych osób,
- Nieumiejętność tolerowania krytyki.
- Brak samodzielności.
- Przekonanie o byciu poza prawem i poza normami społecznymi.
- Egocentryczna postawa.
Syndrom ten może mieć korzenie w dzieciństwie i stylu wychowania. Czasem nadopiekuńczy rodzice nadmiernie chronią dziecko przed obowiązkami, co utrudnia mu rozwój dojrzałości. Innym razem brak uczucia, miłości i odpowiedniej opieki ze strony rodziców może prowadzić do próby nadrobienia straconego dzieciństwa w dorosłym życiu.
Piotruś Pan nie szuka partnerki, która podobnie jak on będzie prowadzić powierzchowne życie. Wręcz przeciwnie – szuka kobiety na wzór matki, na którą będzie mógł przerzucić wszelką odpowiedzialność.
Choć publikacje psychologiczne twierdzą, że Piotruś Pan może się zmienić i że ten syndrom jest wyleczalny (choć to nie choroba) to ja uważam, że to bardzo rzadkie, albo jeszcze rzadsze przypadki. Typowy Piotruś Pan na ogół nie ma motywacji by się zmienić. Wiedzie super wygodne i przyjemne życie i na ogół potrafi znaleźć wokół siebie ludzi, którzy mu na to pozwalają, roztaczając nad nim opiekę w bardzo szerokim zakresie.
W kształtowaniu postaw Piotrusiów Panów swój niemały wkład mają religie, a bardziej instytucja kościoła i prawicowo-konserwatywne organizacje bardzo mocno wspierające patriarchat. Z jednej strony głoszą one tezy o męskiej odpowiedzialności, ale takiej wyrywkowej wybranej, a z drugiej o niemęskości, której przejawami są codzienne obowiązki związane z domem i dziećmi i kanonem zróżnicowania w wychowaniu chłopców i dziewczynek w aspekcie obowiązków wynikających z tychże czynności.
Piotruś Pan – postać
Piotruś Pan (Peter Pan) to postać fikcyjna, bohater sztuki teatralnej i powieści Piotruś Pan szkockiego pisarza J.M. Barriego, jej licznych filmowych ekranizacji oraz dzieł nią inspirowanych. Chłopiec, który nie chciał dorosnąć, mieszkaniec Nibylandii, przywódca Zagubionych Chłopców, odwieczny przeciwnik kapitana Haka.
Po raz pierwszy pojawił się w napisanej przez Barriego w 1902 roku powieści The Little Bird, następnie został tytułowym bohaterem, napisanego w 1904 i wystawionego w grudniu tegoż roku, dramatu Peter Pan or The Boy Who Wouldn’t Grow Up (Piotruś Pan, czyli o chłopcu, który nie chciał dorosnąć). W 1906 opowieści o Piotrusiu zawarte w The Little Bird opublikował pod tytułem Peter Pan in Kensington Gardens (Piotruś Pan w ogrodach kensingtońskich). W 1911 ukazała się Peter and Wendy będąca powieściową adaptacją dramatu wydawana po polsku jako Piotruś Pan, Przygody Piotrusia Pana i Piotruś Pan i Wendy.
Wolny duchem i psotny chłopiec, który potrafi latać i nigdy nie dorasta, spędza swoje niekończące się dzieciństwo, przeżywając przygody na mitycznej wyspie Nibylandii jako przywódca Zaginionych Chłopców, spotykając się z wróżkami, piratami, syrenami, Indianami, a czasami także ze zwykłymi dziećmi ze świata poza Nibylandią. Piotruś Pan stał się ikoną kulturową symbolizującą młodzieńczą niewinność i ucieczkę od rzeczywistości.
Barrie nigdy nie opisał szczegółowo wyglądu Piotrusia, nawet w swojej powieści, pozostawiając to wyobraźni czytelnika i interpretacji każdego, kto adaptuje postać. W sztuce strój Piotrusia jest wykonany z jesiennych liści i pajęczyn. W książce i sztuce nosi on również sztylet do cięcia i miecz do walki, chociaż w niektórych wersjach ma tylko jeden z nich. Jego imię i gra na flecie lub fletni sugerują, że jest oparty na greckim bogu i mitologicznej postaci boga. W filmach Disneya Piotruś nosi strój składający się z zielonej tuniki z krótkim rękawem i rajstop, najwyraźniej wykonanych z materiału, oraz czapki z czerwonym piórkiem. Ma spiczaste uszy przypominające uszy elfa, brązowe oczy i rudawe włosy.
Piotruś to przesadny stereotyp chełpliwego i beztroskiego chłopca. Przypisuje sobie wielkość, nawet jeśli te deklaracje są wątpliwe (jak na przykład gratulowanie sobie, gdy Wendy przykleja mu cień). W sztuce i książce Piotruś symbolizuje egoizm dzieciństwa i jest przedstawiany jako zapominalski i egocentryczny. Piotruś ma nonszalancką, lekkomyślną postawę i jest bezczelnie pewny siebie, jeśli chodzi o narażanie się na niebezpieczeństwo.
